پای دیابتی

بیماری دیابت شیرین، وضعیتی است که سلول‌های بدن به خصوص سلول‌های عضلانی، نمی‌توانند به خوبی گلوکز یا همان قند را وارد خود کنند و از آن برای تولید انرژی استفاده نمایند. در این حالت، قند موجود در خون افزایش پیدا کرده و عوارض متعددی ممکن است ایجاد شود. بیماری دیابت عوارض متعددی می‌تواند برای فرد ایجاد کند. یکی از عوارض نسبتا شایع بیماری دیابت، مشکلات متعددی است که برای بخش‌های انتهایی اندام‌ها و به صورت شایع‌تر، برای پاها ایجاد می‌شود. در ادامه به صورت مفصل درباره عوارض بیماری دیابت در پا و پای دیابتی صحبت خواهیم کرد. با ما همراه باشید.

پای دیابتی

بیماری دیابت چگونه باعث ایجاد پای دیابتی می‌شود؟

دیابت از دو طریق می‌تواند باعث ایجاد آسیب در پاها و بروز پای دیابتی شود:

  • بیماری عروق محیطی: در صورتی که دیابت کنترل نشود، جریان خون دچار ضعف و اختلال خواهد شد. این اختلال ممکن است در بخش‌های نزدیک به قلب چندان دیده نشود، اما در پاها که فاصله بیشتری از قلب دارند و جریان خون به طور کلی در آن‌ها ضعیف است مشکل آفرین خواهد بود. در نتیجه این عدم خون‌رسانی مناسب به پاها، زخم‌های ایجاد شده در آن‌ها با تاخیر زیادی درمان می‌شود و ممکن است در این مدت عفونت هم بر آن سوار شود. در صورتی که به زخم رسیدگی نشود، سلول‌های آن ممکن است دچار مرگ شوند و گانگرن یا سیاه شدگی اتفاق می‌افتد.
  • نوروپاتی دیابتی: به دلیل نرسیدن جریان خون کافی به پا، ممکن است اعصاب آن دچار اختلال عملکرد شوند. در صورتی که اعصاب حسی آسیب ببینند، فرد دیگر نمی‌تواند سرما، گرما و حتی درد را در پای خود احساس کند. در این شرایط، فرد ممکن است دچار آسیب‌های متعدد گردد. مثلا ممکن است بدون آن که حس کند، پایش را در مجاورت سطوح داغ قرار داده و به پای خود آسیب بزند. در صورتی که اعصاب حرکتی آسیب ببینند، عضلات پا دچار ضعف عملکردی خواهند شد و ممکن است پا از شکل و شمایل عادی خود خارج گردد و بخش‌هایی از آن فشار مضاعفی را تحمل کنند.

شایع‌ترین مشکلات مربوط به پای بیماران مبتلا به دیابت شامل چه مواردی است؟

در افراد مبتلا به دیابت، مشکلات و بیماری‌های مختلفی ممکن است پا را درگیر کند. این بیماری‌ها که شامل بیماری‌های پوستی و عفونی می‌شوند، ممکن است به قدری شدید باشند که پزشک ناچار شود جهت کنترل عارضه و عدم سرایت آن به خون و اندام‌های مختلف، پای بیمار را قطع کند. از جمله این بیماری‌ها می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • پای ورزشکاران: نوعی بیماری قارچی است که باعث ایجاد خارش و قرمزی در پا می‌شود.
  • عفونت قارچی ناخن‌ها: وضعیتی که در آن، ناخن دچار شکنندگی، جداشدگی از بستر ناخن، افزایش ضخامت و تغییر رنگ به زرد و قهوه‌ای می‌شود.
  • کالوس یا پینه: نوعی بافت سفت از جنس پوست است که معمولا در کف پا ایجاد می شود.
  • میخچه: ضخیم‌شدگی و سفت‌شدگی بافت پوست در نزدیکی بخش استخوانی انگشت یا بین انگشتان می‌باشد.
  • تاول: تاول‌ها معمولا در اثر پوشیدن کفش‌های نامناسب ایجاد می‌شوند و بهتر است برای پیشگیری از ایجاد آن‌ها، از کفش مناسب استفاده کنید.
  • بونیون: بونیون یک برجستگی غیرعادی در قاعده استخوان شست است که در اثر انحراف آن استخوان به بیرون ایجاد می شود.
  • خشکی پوست: خشکی پوست ممکن است باعث ایجاد ترک‌خوردگی و زخم پا شود.
  • زخم دیابتی: زخم‌های پا در بسیاری از بیماران مبتلا به دیابت به سختی درمان می‌شود و به همین دلیل ممکن است دچار عفونت شود. مراقبت از زخم‌های ایجاد شده در پای دیابتی بسیار اهمیت دارد و تا جایی که امکان دارد باید از بروز عفونت جلوگیری کرد.

مراقبت از پای دیابتی به چه روش‌هایی انجام می‌شود؟

مراقبت صحیح از پای دیابتی و درمان به موقع زخم‌های ایجاد شده می‌توانند از ایجاد عوارض جدی آن جلوگیری کنند. بدین منظور بهتر است مواردی که در ادامه گفته می‌شود را خوب به خاطر بسپارید:

  • کنترل قند خون در پیشگیری از ایجاد عوارض پای دیابتی بسیار مهم است. بهتر است داروهای کنترل کننده قند خون خود را به موقع مصرف کنید تا قند موجود در خون در محدوده توصیه شده توسط پزشک باقی بماند.
  • شستن روزانه پا با آب گرم و اطمینان از باقی نماندن رطوبت در میان انگشتان می‌تواند در پیشگیری از بروز عفونت‌های مختلف موثر باشد. دقت داشته باشید که دمای آب را با آرنج خود بررسی کنید نه با دست، چرا که ممکن است انگشتان دست نیز دچار اختلالات اعصاب حسی شده باشند و نتوانند دما را به درستی بسنجند.
  • روزانه پای خود را از نظر وجود تاول‌ یا زخم بررسی کنید. همچنین بهتر است هر هفته یک بار ناخن‌ها و بستر آن‌ها را مورد بررسی قرار دهید.
  • برای جلوگیری از خشکی پوست پا می‌توانید از لوسیون‌های مرطوب‌کننده استفاده کنید. توجه داشته باشید که لوسیون را بین انگشتان استفاده نکنید.
  • تا جای ممکن از پوشیدن دمپایی یا کفش جلو باز پرهیز کنید، چرا که ممکن است آسیب‌زا باشد. کفش‌های طبی مخصوص افراد دیابتی، بهترین گزینه برای استفاده هستند. پوشیدن جوراب می‌تواند از بروز آسیب‌های مختلف جلوگیری کند.
  • بهتر است همواره داخل کفش را بررسی کنید تا احیانا شیئی آسیب‌زا درون آن نباشد.
  • از کشیدن سیگار پرهیز کنید؛ چرا که سیگار کشیدن می‌تواند جریان خون به بخش‌های انتهایی اندام‌ها را بیش از این مختل کند.

پای دیابتی چه نشانه‌هایی ممکن است داشته باشد؟

در صورتی که به دیابت مبتلا هستید و دچار نشانه‌های زیر‌ شده‌اید، حتما به پزشک اطلاع دهید:

  • تغییر در رنگ پوست
  • تغییر در دمای پوست
  • تورم پا یا پاشنه
  • درد پا
  • ایجاد زخم‌های باز یا زخم‌هایی که به کندی درمان می‌شوند
  • عفونت‌های قارچی در بستر ناخن‌ها
  • ایجاد میخچه یا پینه
  • ترک‌خوردگی پوست، به خصوص در ناحیه پاشنه
  • بوی نامناسب پا که به آسانی از بین نمی‌رود

در صورت ابتلا به پای دیابتی، چه عوارضی ممکن است برای فرد ایجاد شود؟

عوارض ناشی از پای دیابتی قابل پیشگیری بوده و به راحتی می‌توان از بروز آن‌ها جلوگیری کرد؛ اما در مواردی که قند خون بیمار به خوبی کنترل نشده باشد و آسیب‌هایی که در پا ایجاد می‌شوند، جدی گرفته نشده باشند عوارض متعددی ممکن است برای فرد ایجاد شود. از جمله این عوارض می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • عفونت پوست و استخوان
  • ایجاد آبسه‌‌های عفونی
  • گانگرن و سیاه‌شدگی پا
  • بدشکلی‌های ساختمانی
  • پای شارکو
  • آمپوتاسیون یا قطع پا

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

Fill out this field
Fill out this field
لطفاً یک نشانی ایمیل معتبر بنویسید.

فهرست